Pse një fjalë e keqe peshon më shumë se dhjetë të mira

Imagjinoni një ditë pune ku merrni dhjetë komente pozitive dhe një kritikë të ashpër. Në mbrëmje, për çfarë mendoni? Për shumicën e njerëzve, përgjigjja është e qartë: për kritikën. Ajo përsëritet në mendje, ndërsa komentet e mira zbehen.

«E keqja është më e fortë se e mira»

Në vitin 2001, psikologu Roy Baumeister dhe kolegët e tij botuan një rishikim të gjerë me titullin Bad Is Stronger Than Good. Ata mblodhën kërkime nga fusha të ndryshme: marrëdhëniet, kujtesa, të mësuarit, shëndeti, përshtypjet e para. Në pothuajse të gjitha, ngjarjet negative kishin ndikim më të madh se ngjarjet pozitive me përmasa të ngjashme.

• Humbja e një shume parash na dhemb më shumë se sa na gëzon fitimi i së njëjtës shumë.
• Një përshtypje e parë negative ndryshohet më vështirë se një pozitive.
• Në çifte, ndërveprimet negative lidhen më fort me cilësinë e marrëdhënies se ato pozitive.
• Ngjarjet e këqija kujtohen më gjatë dhe me më shumë hollësi.

Pse jemi kështu

Një shpjegim i përhapur është evolucionar: për paraardhësit tanë, të injoroje një rrezik mund të kushtonte jetën, ndërsa të humbje një mundësi të mirë zakonisht nuk kushtonte aq shumë. Mendja që i jep më shumë vëmendje rrezikut ka pasur më shumë gjasa të mbijetojë. Ky shpjegim është i arsyeshëm, por, si shumë shpjegime evolucionare, është i vështirë për t'u provuar drejtpërdrejt.

Mendimi pozitiv nuk do të thotë të mos shohësh të keqen. Do të thotë t'i japësh së mirës kohën që i duhet për t'u parë.

Çfarë do të thotë për mendimin pozitiv

Nëse e keqja peshon natyrshëm më shumë, atëherë nuk mjafton të presim që e mira të vërehet vetë. Duhet ta vëmë re qëllimisht. Kjo nuk do të thotë të mohojmë problemet ose të mbulojmë dhimbjen me fjalë të bukura. Do të thotë të korrigjojmë një peshore që e kemi të anuar që nga lindja.

Si ta balancojmë

1. Ndaluni te e mira. Kur ndodh diçka e mirë, qëndroni me të për 20–30 sekonda: kujtojeni, përshkruajeni me vete. Pa këtë ndalesë, e mira kalon pa lënë gjurmë.
2. Shkruani çdo mbrëmje tri gjëra që shkuan mirë. Është një ushtrim i thjeshtë, që e kemi përshkruar edhe në artikullin për mirënjohjen.
3. Në marrëdhënie, shtoni të mirën, mos e prisni. Një fjalë falënderimi, një vëmendje e vogël. Ato nuk e fshijnë konfliktin, por krijojnë një bazë ku konflikti mund të zgjidhet.
4. Kur vjen kritika, pyesni: a është e saktë? Çfarë mund të mësoj prej saj? Pastaj, vendosni ta lini.